Choć gryzienie w żłobku nie jest zjawiskiem obcym, to budzi wiele różnych emocji. U rodziców dziecka pogryzionego najczęściej jest to złość, a u rodziców dziecka, które gryzie nierzadko wstyd. Oczywiście jedne i drugie emocje są zrozumiałe, ale warto na chwilę odstawić je na bok i podejść do sytuacji ze spokojem. Musimy pamiętać, że gryzienie u małych dzieci najczęściej wynika z etapu rozwoju. Co zrobić, kiedy dziecko zostaje pogryzione w żłobku, lub samo gryzie?
Dlaczego dziecko gryzie inne dzieci w żłobku i jak to wyjaśnić?
Gryzienie u dzieci w wieku żłobkowym nie jest rzadkim zjawiskiem. Maluchy jeszcze nie do końca potrafią wyrazić swoje potrzeby, na przykład powiedzieć „to moje”, „nie chcę”, „nie dotykaj mnie”, więc odruchowo gryzą. Mowa, kontrola impulsów i przede wszystkim rozumienie konsekwencji swoich działań dopiero się u dzieci rozwija. Dlatego jeśli dziecko gryzie w żłobku, to zazwyczaj nie z zamiarem skrzywdzenia kogoś, ale z braku innego sposobu poradzenia sobie z napięciem. Choć to zrozumiałe, że dla dorosłego ugryzienie wygląda jak agresja. Dla dziecka może być szybkim komunikatem, który pojawia się zanim zdąży pomyśleć.
Przyczyną gryzienia w żłobku może być:
- frustracja,
- złość,
- zmęczenie,
- głód,
- ból dziąseł od ząbkowania,
- za dużo hałasu i bodźców,
- zbyt bliska obecność innych dzieci,
- rywalizacja o zabawkę.
Może też się zdarzyć, że dziecko gryzie inne dzieci w żłobku, gdy chce sprawdzić reakcję otoczenia. W grupie żłobkowej takich sytuacji jest wiele, bo dzieci uczą się bycia obok siebie, dzielenia przestrzeni i wyrażania emocji. A to trudne zadania dla małego układu nerwowego.
Jeśli więc zastanawiasz się, dlaczego moje dziecko gryzie inne dzieci w żłobku, odpowiedzi mogą być różne. Na pewno nie warto się wstydzić, ale warto porozmawiać z opiekunami. Zapytać, kiedy do tego dochodzi – czy dzieje się to przed drzemką, przy posiłkach, podczas swobodnej zabawy, w szatni, przy zmianie aktywności? Uważna obserwacja i adaptacja w żłobku pozwalają odnaleźć schemat zachowania, a dopiero wtedy można dobrać skuteczną reakcję.
Gdy dziecko gryzie regularnie, to warto przyjrzeć się rozwojowi szerzej. Pamiętaj, że wczesne wspomaganie rozwoju dziecka nie jest oceną ani Ciebie, ani malucha. To sposób na sprawdzenie, czy potrzebuje on dodatkowego wsparcia w komunikacji, regulacji emocji, relacjach lub odbiorze bodźców.
Twoje dziecko zasługuje na spokojny i wspierający start.
W naszym przedszkolu i żłobku Montessori w Płocku pomagamy dzieciom rozwijać samodzielność, pewność siebie i radość z nauki.
Jak reagować, gdy dziecko zostaje pogryzione w żłobku przez inne dziecko?
Przede wszystkim liczy się bezpieczeństwo i opieka nad dzieckiem, które zostało ugryzione. Opiekun w żłobku powinien przerwać sytuację, odsuwając dzieci od siebie, obejrzeć skórę i umyć miejsce ugryzienia. Następnie skontaktować się z rodzicami.
Co zrobić jako rodzic? Przede wszystkim nie warto dać ponieść się emocjom. Kiedy dotrzesz do żłobka, przytul malucha i zachowaj spokój, żeby nie potęgować stresu, który dziecko i tak przeżywa. Zapytaj opiekunów, co się dokładnie stało. Jeżeli skóra została przerwana, rana krwawi, pojawia się narastający obrzęk, ropa, gorączka, silny ból albo ugryzienie znajduje się w okolicy twarzy, koniecznie skontaktuj się z lekarzem.
Pamiętaj też, żeby nie wypytywać wiele razy o przebieg zdarzenia. Małe dzieci zazwyczaj nie potrafią jeszcze opowiadać chronologicznie. Za to zbyt wiele pytań może zwiększyć napięcie. Lepiej obserwować, czy maluch śpi spokojnie, czy chce wrócić do żłobka, czy nie boi się konkretnej sali, zabawy albo kontaktu z innymi dziećmi.
Jak skutecznie zapobiegać sytuacjom, gdy dziecko zostaje ugryzione przez inne dziecko?
Przede wszystkim warto z maluchem rozmawiać i uczyć od najmłodszych lat, że każdy z nas ma swoje granice. Nie mniej ważne są proste reakcje ochronne. Jak ich uczyć? Pokaż dziecku, jak wyciągnąć rękę przed siebie i powiedzieć „nie”. To nawet dla najmłodszych dzieci prosty sygnał. Kolejną kwestią jest zwiększanie czujności. Warto ćwiczyć wycofywanie się z zabawy, kiedy inne dziecko staje się agresywne.
Nie bój się porozmawiać z pracownikami żłobka. Jeśli Twoje dziecko wraca pogryzione, zapytaj, kiedy to się zdarzyło, w jakich okolicznościach i jak możecie wspólnie zapobiec powtórzeniu się podobnego incydentu.
Jakie znaczenie ma komunikacja z rodzicami w sytuacjach gryzienia dzieci w żłobku?
Rodzic dziecka ugryzionego może czuć złość i lęk. Rodzic dziecka, które ugryzło, może czuć wstyd, napięcie albo obawę przed oceną. Opiekunowie powinni jednak prowadzić rozmowę tak, żeby nie piętnować żadnej ze stron. Najlepszy jest język opisu: co się stało, w jakiej sytuacji, jaka była reakcja dorosłego i co zostanie zrobione w dalszej kolejności.
Warto również porozmawiać o tym, jak dziecko odreagowuje żłobek, bo napięcie nie zawsze widać od razu w placówce. Może się okazać, że gryzienie jest reakcją na stres, który nie był wcześniej wyłapany.
Ważne jest także, aby dorośli mówili jednym głosem. Jeżeli w żłobku dziecko słyszy „stop, nie gryziemy”, to w domu też powinno ćwiczyć ten sam komunikat. Największym błędem jest stanowczość w jednym miejscu i pobłażliwość w drugim. Pamiętaj bowiem, że dziecko ma prawo uczyć się granic w sposób, który chroni innych i siebie oraz nie odbiera mu poczucia bezpieczeństwa.
